22 Ekim 2019

Patent Sistemi

Bir ürün veya buluşu icat eden kişi veya kişilerin tüm haklarının güvence altına alınmasına patent adı verilmektedir. Bu sayede üretici, çoğaltma, ürün satışı ve pazarlama durumlarında söz sahibi olabilmektedir. Bu da merdiven altı işlerin önüne geçilmesinde etkili olmaktadır. Bir kişi ortaya çıkartmış olduğu ürünün patentini almış olursa yasal anlamda ürün ve üreticinin tüm hakları korunmuş olur. Patent alınması aynı zamanda buluşun mucidine de ekonomik  anlamda üstünlük kazandırmaktadır. Çünkü patent tescil belgesine sahip olan bir kişi, ürünün tüm gelirini belirli bir süre olmak kaydıyla sadece kendi alabilir. Başkalarının teknik veya ekonomik anlamda fayda görmesinin de bu sayede önüne geçilmektedir. Bu durumda sahte ürünlerin piyasaya sürülmesi ve gündelik dil içerisinde ‘çakma’ olarak adlandırılan sahte ürünlerin üretimi de engellenir. Bu da tüketicinin yanlış ürüne yönelmesinin önüne geçmektedir. Patent Sistemi

Patent sadece üreticinin haklarını korumakla da sınırlı kalmaz. Aynı zamanda üretimin gerçekleştiği ülkeyi ve uluslar arası ticaret anlamında diğer ülkelere de katkı sağlar. Bu sayede üreticinin ortaya koyduğu buluş, patent sahibi ile tanınmakta ve toplumsal, kültürel ve teknolojik anlamda gelişimin önünü açmaktadır.

Ülkenin sahip olduğu patent başvurularıyla ülkenin gelişmişliği ve refah düzeyi hakkında yorumlar da yapılabilmektedir. Çünkü bir ülkede ne kadar çok patent başvurusu varsa, söz konusu ülkenin çalışanları kendini o kadar çok üretime adamış demektir. Dolayısıyla da kendi buluşunun bilincinde olduğu için haklarını koruma yoluna gitmiştir. Bu durum toplumun hem hukuki bilgi açısından bilinçli bireylerden oluştuğunu hem de bu sayede yüksek gelirin var olduğu kişilerin sayısının fazlalığına işaret etmektedir. Üreticisi çok olan bir ülkenin rekabet oranı da yüksek olmakta, bu da ülkenin her zaman yarınlara odaklı olduğunu göstermektedir.

Bir ürünün patent belgesi alabilmesi için mutlaka yeni olması  ve devrimizin önemli bir alanı olan sanayiye de uyarlanabilir ürün olması gerekmektedir. Patentler koruma sürelerine göre incelemeli, incelemesiz ve faydalı model olmak kaydıyla üçe ayrılmaktadır. Fakat Türkiye’de 10 Ocak 2017 tarihi itibariyle Sinai Mülkiyet Kanunu kapsamında incelemesiz patent sisteminin kaldırılmasına karar verildiği için Türkiye şartlarında 2 sistem olarak açıklanabilir.

İncelemeli patent sisteminde ürünün hakları 20 yıl boyunca korunabilir fakat söz konusu süre uzatılamaz.

İncelemesiz patent sisteminde üreticiye 7 yıl verilen bir koruma süresi bulunmaktadır ve 3. Taraf kişiler dolayısıyla incelenemeye alınarak süre 20 yıla çıkarılabilir.

Faydalı model olarak bilinen patent sisteminde ise araştırma raporu ve inceleme raporu istenmesi söz konusu değildir. Masrafı diğer sistemlere göre daha az olduğu için daha kolay patent alımı sağlanabilmektedir. Araştırma raporu ancak ve ancak başvuru yapan kişi tarafından talep edilebilir  ve başvurunun yayınlanmasının ardından 3 aylık süre zarfında üçüncü kişilerin bu başvuruya itiraz etme hakları bulunmaktadır. Başvuru yapan kişi bu süre içerisinde itirazlara cevap verebilme hakkına sahiptir ve söz konusu ürünün koruma süresi başvurulduğu tarihten itibaren uzatılmamak üzere 10 yılla sınırlıdır.

 

 

WhatsApp chat